-->

Golnie

16 km na północ od Brzostowicy

Rejon brzostowicki

Pozostałości zespołu dworskiego w dawnym majątku ziemskim. Położone przy drodze prowadzącej z Olekszyc do Werejek.

W drugiej połowie XVIII w. miejscowe dobra należały do rodziny Wołkowyckich. W XIX w. przeszły we władanie Bispingów. Majątek wszedł w skład utworzonej przez nich ordynacji massalańskiej. Jan Bisping, ostatni ordynand massalański, podarował majątek Elżbiecie Kossakowskiej z Bispingów.

Według spisu ziemian z 1930 r. majątek Golnie należał do hr. Michała Kossakowskiego i liczył wówczas 431 hektarów ziemi. W latach 30. XX w. dzierżawiony i zarządzany był przez Antoniego Kozłowskiego. Wówczas był to jeden z najlepszych majątków w tej okolicy. We wrześniu 1939 r. rodzinę Kozłowskich, tak jak i wielu innych ziemian na Kresach, spotkał tragiczny los. Historyk Marek Wierzbicki pisze:

18 września uzbrojona grupa białoruskich komunistów i kryminalistów na czele z Józefem Gawrylukiem wtargnęła do majątku Golnie, aby zamordować dzierżawcę Antoniego Kozłowskiego, znanego w okolicy z patriotycznej postawy. W jego obronie zdecydowanie wystąpiła białoruska wioska Golnie, na czele z tamtejszym komitetem wioskowym. Opór był tak silny, że zaniechano zamiaru zabójstwa Kozłowskiego, aresztowano go tylko i odprowadzono na przesłuchanie. Niestety, w tym czasie wspomniana grupa zamordowała (w bliżej nieznanych okolicznościach) jego żonę i szwagierkę, dzieląc się mieniem Kozłowskich. Antoni Kozłowski po powrocie z przesłuchania zastał splądrowany dom i trupy żony oraz szwagierki, leżące na podwórku, co spowodowało u niego głęboki szok. Życzliwi mu ludzie pochowali zamordowane kobiety, a jego samego położyli do łóżka, próbując jakoś wyrazić swoją życzliwość i zaradzić wyraźnym oznakom choroby. Niestety, lekarze z Wielkiej Brzostowicy i Małych Żukiewicz zostali wówczas aresztowani i nie mogli mu przyjść z pomocą. (Według innej wersji Antoni Kozłowski został zamordowany wraz z żoną 17 września 1939 r.)”.

Po drugiej wojnie światowej majątek został przekazany przez władze sowieckie miejscowemu kołchozowi. Obecnie większość budynków znajduje się w stanie ruiny. Nie zachował się budynek dworu. W niszczejącym stanie są kamienne budynki gospodarcze. Jedynym zachowanym, chociaż wymagającym również remontu, są wybudowane z kamienia czworaki dworskie. Nadal zamieszkują go lokatorzy. Zachowała się położona wśród pól prowadząca do dworu aleja i kilka szpalerów lip oraz resztki zdziczałego parku krajobrazowego.